Kỉ niệm 60 năm chiến thắng điện biên phủ ( 7/5/1954 – 7/5/2014 )

- Em ơi! Cho quân nhân mượn “cót quây” gạo! Bà chủ nhà đang cho lợn ăn , quay ra và rất ngạc nhiên , nói tiếng Thái: - Cót quây? Cu thẩu lẹo , bấu cót đờ lẩy , sáo sa cót vớ! ( Tôi già rồi , không ôm được đâu; tìm nử tử mà ôm ). Chiến sĩ quân lương chỉ cười , chẳng hiểu bà mế nói gì. May sao vừa lúc ấy , có ông Trưởng bản tới , giúp giải thích bằng tiếng phổ thông: “Cót” , theo tiếng Thái tức là “ôm”. “Quây” , tức là chỉ thứ người nam mới có. Nghe quân nhân nói thế , bà già sợ như đám lính ngụy năm chưa giải phóng Tây Bắc ( 1952 ) , thường bắt bớ , hiếp dâm phụ nữ… Rõ khổ vì ngôn ngữ bất đồng! tạo thành thắng lợi lịch sử Điện Biên Phủ , bên cạnh những chiến sĩ trực tiếp chống chọi , còn có sự đóng góp lớn của lực lượng dân công. Thanh Hóa là một tỉnh có số lượng dân công đông nhất , lên tới 1.061.593 lượt người , 27 triệu lương lậu , chi viện hơn 34 nghìn tấn thóc cùng một số lượng lớn thực phẩm phục vụ trận mạc. Cụ Trần Khôi , Vốn dĩ Chính trị viên Đại đội xe thồ hỏa tuyến 101 , thanh Hóa. Đại đội có nhiệm vụ chuyển lương thực từ Thanh Hóa đi qua Sầm Nưa , đến Vạn Mai , lên Cò Nòi , qua Sơn La tới Điện Biên Phủ. Những con đường được dân công đi trước xé rừng và đánh dấu. Sau đó , từng đoàn xe thồ và dân công gánh bộ theo mà đi. Cựu chiến binh Trần Khôi cho biết , ban đầu , anh chị em , hầu hết ở tuổi mười tám đôi mươi , thồ lương thực bằng xe đạp được 60 kg , tăng dần lên một tạ rồi hai tạ. Kỉ lục được xác lập hàng đầu thuộc về “kiện tướng” Cao Văn Ty với 320 kg; sau đó tiếp nâng lên 345 kg với “vua xe thồ” Trịnh Ngọc. Có một chuyện đáng buồn nhưng rất cảm phục… Trong chuyến vận tải lương thực ban đầu từ Vạn Mai lên Cò Nòi , đoàn xe đang leo dốc cao thẳng đứng , bất thần địch bắn pháo sáng. Lập khắc đoàn xe phải dừng lại giữa vách núi trú ẩn. Do dốc quá cao , bất thần một chiếc xe thồ tuột dốc. Người chiến sĩ dốc sức ghì xe lại nhưng xe vẫn trôi xuống. Để tránh va vào đồng đội ở phía sau , khiến cả đoàn có thể bị đẩy rơi , rất truân hiểm , anh đã dũng cảm , đánh quật tay lái , cho xe tránh ra mép đường , cả người và xe rơi xuống vực sâu… Từng đoàn dân công ở các tỉnh , rời quê hương đi phục vụ trận mạc Điện Biên Phủ cuối năm 1953 đến tháng 5 , tháng 6 năm 1954. Thường thì mỗi người khi đi cũng chỉ có hai bộ áo quần đơn sơ; bộ mặc , bộ buộc cạnh xe thồ. Quá trình tiến quân , thời tiết mưa lại nắng; áo quần ướt lại khô… mục rách dần. Riêng từ cái , ai nấy rách thì vá… vá rồi lại rách. Không có mụn để vá thì anh chị em xé dần , áo dài tay thành áo cộc tay; quần dài thành quần đùi. Ái ngại nhất là chị em nữ giới. Song để khắc phục khó khăn , các đơn vị yêu cầu cấp trên may cho mỗi người hai chiếc quần đùi để đổi thay. Với kiên tâm cùng các chiến sĩ đang cầm súng tiêu diệt Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ , một dân công xe thồ Rung động trong lòng nói từ đáy lòng: “Để thắng giặc Pháp , xóa bỏ ách Đày tớ thực dân đế quốc thì dù phải đóng khố làm nhiệm vụ này , chúng tôi vui vẻ chấp nhận…”. Cựu chiến binh lái xe Nguyễn Thái Cần , từng được tặng thưởng Huân chương chiến công hạng Ba và Huy hiệu Bác Hồ , không thể quên được những kỉ niệm sâu sắc trên đường tiến quân. Đội xe C6 của ông gồm có 21 chiếc gát ba cầu của Liên Xô rất khỏe , chở vũ khí ra mặt trận Điện Biên Phủ. Hôm ấy vào đầu tháng 4/1954 , trời lất phất mưa , có sương bao trùm núi rừng; che mắt được phi cơ địch và tiện lợi cho đội xe. Xe đang chạy đột nhiên một chiếc xe bị gãy nhíp ở giữa khu rừng già. Biết làm sao? không lẽ để xe chở đầy vũ khí chết dí một chỗ , trong lúc trận mạc đang cần từng khẩu súng , hòn đạn. Đội trưởng Cần cùng cha con nảy ra sáng kiến táo bạo: Đốn một cây săng lẻ là loại gỗ cứng , đẽo thành chiếc nhíp thay thế tạm thời và xe đi được tới đích tuy tốc độ chậm và tay lái nặng hơn so với bình thường. Tại Phân viện 12 , Cục Quân y ở xã Vô Tranh , huyện Hạ Hòa , tỉnh Phú Thọ , số thương binh ở trận mạc Điện Biên Phủ đưa về lên tới 300 người. Chỉ trong hai tuần , anh chị em dân công đã làm xong hơn 20 chiếc nhà. Mỗi nhà nằm được vài chục thương binh. Giường điều trị là những tấm phên nứa kê sát vào nhau. Phân viện có phòng băng , phòng mổ , Bếp , nhà ở ăn. Ngoài ra còn có hội trường 5 gian; ghế ngồi là những đoạn cây dài đặt trên các cọc chéo nhau. Bên cạnh 50 thầy thuốc , y sĩ , y tá của đơn vị , lực lượng phục vụ , hộ lí , nấu bếp , cáng thương , cốt tử là anh chị em dân công đảm đương. Trong số ấy có cô Nguyễn Hạnh Hoa nhỏ nhắn , xinh đẹp , hay mặc chiếc áo nâu non đỏ. Cha con thương binh thường gọi là “Cô áo đỏ”. Hạnh Hoa kiêu dũng , hay hát , thường cười. Vào một đêm , cơn mưa ào ào kéo đến. Các nhà thương binh nằm chỗ nào cũng dột. Cô và đơn vị chóng vánh lấy áo mưa , vải dù che cho cha con. Mưa mỗi lúc một to; nước từ trên núi đổ xuống Trạng thanh: Ù ù , cuốn trôi cả giày dép ra suối. Hạnh Hoa đội mưa chạy theo vớt lại. Bỗng cô kêu thất thanh: “Anh Đạt! Các anh chị ơi , ca ca Đạt!…”. Đạt bị thương vào sọ não , hễ lên cơn là hò la. Do sấm sét khiến anh kinh hãi lao mình xuống suối. Công chúng chạy ra cứu Đạt và Hạnh Hoa. Suối Sôi sục chảy. Qua tia chớp , đồng đội thấy chiếc băng trắng trên đầu Đạt nhấp nhô , bên cạnh là Hạnh Hoa đang chới với… Hai người được anh chị em kéo lên hồi sức cấp cứu. Sau 30 phút Hạnh Hoa từ từ mở mắt , miệng mấp máy: “Anh Đạt đâu?… Anh Đạt có sao không?…”. Có nhiều trường hợp mổ không thuốc gây mê , ca sĩ Kim Ngọc lại hát để thương binh bớt đau đớn. Ca sĩ tâm sự: “Ngày ấy , tôi đã dùng tiếng hát của mình như một liều thuốc”. Hết ca mổ này đến ca mổ khác , ca sĩ vừa đạp xe đạp điện để lấy ánh sáng , vừa hát cùng dòng nước mắt tuôn trào thương đồng đội đang điều trị tại trạm xá tiền phương… ( Còn nữa ) ghi chép của Nhà văn Chi Phan .

Xuất biên lao động năm 2009 , nên chọn thị trường lớn

Cục trưởng cục Quản lý lao dong ngoài nước ( Bộ LĐ-TB&XH ) cho rằng , ứng phó với những thách thức do tác động từ khủng hoảng tài chính , doanh nghiệp và người lao dong ( NLĐ ) phải đổi thay nhận thức về thị trường lao động. Đối với thị trường châu Âu ( CH Séc , CH Solvakia , Bungaria , Rumania , Ba Lan , Nga và các nước SNG... ) năm 2009 sẽ không hấp thu lao dong cóc nghề. Gia chi dĩ , các nước này cũng đang cắt giảm việc làm trong nước nên đến châu Âu làm việc trong thời điểm này là rất khó khăn. Thị trường Hoa Kỳ , Canada , từ đầu năm 2005 , một số doanh nghiệp đã có hợp đồng đưa lao động sang làm việc nhưng gặp không ít khó khăn nên số lao động đến hai thị trường này Việc nhỏ nhen. Trung Đông ( Các tiểu Vương quốc Ả rập thống nhất - UAE , Ả rập Xê út , Qatar ) được Bộ LĐ – TB&XH nhận định là thị trường ít bị ảnh hưởng từ khủng hoảng tài chính. Đây vẫn là thị trường lao động trọng điểm của Việt Nam trong năm 2009. Tổng giám đốc Cty Airseco - đơn vị có số lượng lao động chiếm thị phần nhiều tại Trung Đông cho biết , lao dong Việt Nam tại Trung Đông có điều kiện làm việc và thu nhập tương đối ổn định ( lao động phổ quát thu nhập khoảng 300 USD/tháng; lao động có nghề khoảng 500-1.000 USD/tháng ). Đây sẽ là thị trường được cầu mong nhất trong năm 2009.Các thị trường truyền thống như Malaysia , Đài Loan bắt đầu cắt giảm lao động do khủng hoảng kinh tế. Nhiều lao động làm việc trong các khu vực điện tử , chế tác , xây dựng... thiếu việc làm , giảm thu nhập. Bộ LĐ-TB&XH đang chỉ đạo phối hợp với phía Đài Loan và Malaysia thực hiện các giải pháp bảo đảm quyền lợi NLĐ. Theo Thứ trưởng LĐ-TB&XH , thị trường ổn định nhất là Hàn Quốc và Nhật Bản. Hiện , lao động Việt Nam làm việc trong các nhà máy Công lao Hàn Quốc , đoạt 87%. Số còn lại làm việc trong các ngành Công lao , xây dựng , thủy sản. lao dong làm việc tại đây có việc làm ổn định , thu nhập cao. Tề bình quân khoảng 1.500 USD/tháng. Nhật Bản chỉ hấp thu tu nghiệp sinh. Bộ LĐ-TB&XH hợp tác với Tổ chức Phát triển nhân lực Quốc tế của các doanh nghiệp vừa và nhỏ Nhật Bản ( IMM Japan ) đưa tu nghiệp sinh Việt Nam sang Nhật theo hình thức phi lợi nhuận.Để ứng phó khủng hoảng tài chính và thực hiện chỉ tiêu đưa 90.000 người NLĐ đi ngoại bang làm việc trong năm 2009 , Bộ LĐ-TB&XH khuyến cáo doanh nghiệp và NLĐ nên tuyển trạch những thị trường có nhu cầu hấp thu lao động số lượng lớn. Các doanh nghiệp nên giám định kỹ hợp đồng và đào tạo bài bản để tránh thiệt hại cho NLĐ.

Cần chọn phương thức ăn nhập

Người lao động luôn cần được nâng cao kiến thức pháp luật ( ảnh mang tính minh họa ). Ảnh: L.Nguyên. ( LĐ ) - vì thế , tổ chức công đoàn đang nỗ lực đẩy mạnh sự vụ tuyên truyền , phổ biến pháp luật tại khu vực này.Luật nào cũng biết , nhưng chỉ "thưa thốt"Tại Hưng Yên đã có 350 đề án đi vào hoạt động , trải khắp trên cả 10 huyện , TP trong tỉnh. Tình hình thực thi pháp luật nói chung , trong CNLĐ nói riêng còn nhiều Sự tình cần giải quyết , trong đó tình trạng vi bất hợp pháp luật LĐ , mất dân chủ ở một số cơ sở đã và đang là chướng ngại khăng khăng đối với sự phát triển KT-XH tại Vùng đất. Theo đại diện LĐLĐ Hưng Yên , nhiều nguyên nhân dẫn tới tình trạng này , trong đó có việc người sử dụng LĐ không tạo điều kiện , không dành thời gian cho sự vụ tuyên truyền pháp luật lao động , NLĐ chăng khứng đọc tài liệu , Học hỏi về pháp luật lao động. Hiện , đối với CNLĐ , nói chuyện vui thì luật nào cũng biết , nhưng khi ích lợi bị Mạo phạm thì không phòng thân được mình vì không nắm chắc bất kỳ một điều luật nào. Còn ở Hải Dương , từ năm 2003 - 2008 xảy ra 50 vụ ngừng việc tập thể với hơn 32.184 lượt người dự khán , có những DN xảy ra bãi công tự phát lặp đi lặp lại bất lợi đáng kể cho cả chủ DN và NLĐ. Nguyên nhân của các vụ bãi công trái pháp luật nói trên vẫn là do chủ DN vi phạm Luật LĐ , Luật CĐ và do NLĐ thiếu am tường pháp luật.Từ thực trạng trên cho thấy , tư vấn pháp luật là nhu cầu không thể thiếu được đối với NLĐ và người sử dụng LĐ. Tuy nhiên , khi trao đổi về lĩnh vực này , đại diện LĐLĐ TP.Hải Phòng thẳng thắn nhận xét: Đối với CNLĐ trong DN tư doanh và DN FDI , việc tuyên truyền , phổ biến pháp luật còn là khâu yếu. Yếu bởi đây là nơi tập kết LĐ trẻ , cốt tử xuất thân từ LĐ nông nghiệp , Thấp văn hóa thấp , tinh thần lập nghiệp yếu , kém am hiểu pháp luật; yếu vì bộ máy tổ chức CĐ tại khu vực này còn mỏng , vị thế của CĐ chưa thật sự được coi trọng , cơ chế hoạt động chưa đồng nhất; yếu vì phương thức tuyên truyền , giáo dục còn nhiều lúng túng.Tìm phương thức phù hợpNhững Vùng đất có đông các DN tư doanh , DN FDI với số lượng CNLĐ mà đa phần là CNLĐ trẻ như Hà Nội , Hải Dương , Hải Phòng , Đà Nẵng , TPHCM , Bình Dương , Đồng Nai đều có cách làm riêng trong tuyên truyền , phổ biến pháp luật. Song , thật sự mà nói , Cuối cùng chưa như mong muốn. Trong khu vực kinh tế ngoài nhà nước , số CNLĐ trẻ ở Hà Nội chiếm tới 60% , tổ chức CĐ sử dụng nhiều hình thức đưa kiến thức pháp luật đến với họ , gồm tuyên truyền miệng; tài liệu bỏ túi; bảng tin , loa truyền thanh tại DN... Theo CB CĐ Hà Nội , tuyên truyền miệng có ưu điểm tuyên truyền trực tiếp tới CNLĐ , có thể hội thoại và trả lời ngay những Sự tình mà CNLĐ còn mắc mứu hoặc chưa am hiểu , nhưng lại phụ thuộc vào sự đồng thuận của người sử dụng LĐ để bố trí thời gian , địa điểm cho CNLĐ dự khán và đặc biệt phải có hàng ngũ thông báo viên có Thấp , đáp ứng yêu cầu người nghe. Còn với tờ rơi , tờ rơi , tài liệu bỏ túi thì bản thân những người làm mướn tác tuyên truyền cũng tuy là tài liệu thường dài , nhiều nội dung. Trong lúc đó , CNLĐ chịu sức ép về thời gian làm việc rất lớn , họ chỉ quan tâm với sự điều chỉnh của luật này họ được quyền gì , bổn phận ra sao...Hiện Tổng LĐLĐVN đang xây dựng bộ tài liệu tuyên truyền , phổ biến pháp luật cho CNLĐ trong các DN tư doanh và DN FDI với 4 cuốn sách bỏ túi được biên soạn theo nội dung pháp luật LĐ , pháp luật CĐ , BHXH , BHYT. Có những ý kiến tuy là tài liệu này không nên biểu hiện dưới dạng hỏi - đáp , mà đi theo từng định chế cụ thể như lương lậu , HĐLĐ và nên có 2 loại sổ tay - một dành cho CB CĐ , một dành cho CNLĐ. Sự khác nhau nằm ở chỗ tài liệu cho CB CĐ chi tiết hơn và có trích dẫn nguồn tài liệu ( chương , điều khoản ) , còn với CNLĐ nội dung ngắn gọn , chỉ đi vào những nội dung thật sự nhu yếu , không thèm trích dẫn nguồn... Tuy nhiên , ngoài hình thức , nội dung của tài liệu và phương thức tuyên truyền , phổ biến pháp luật , nhiều CB CĐ còn đang rất băn khoăn , song song yêu cầu cần đầu tư xây dựng ổn định mạng lưới tuyên truyền viên pháp luật tại cơ sở cả về số lượng lẫn chất lượng.Trao đổi với đại diện LĐLĐ một số Vùng đất , TS Hoàng Ngọc Thanh - Phó chủ toạ Tổng LĐLĐVN - cho biết: Đánh giá đúng tầm quan trọng và tính cần thiết của việc tuyên truyền , phổ biến , giáo dục pháp luật cho CNLĐ trong các DN tư doanh và DN FDI , Thủ tướng Chính phủ đã có QĐ 31/2009/QĐ-TTg về việc duyệt đề án tuyên truyền , phổ biến , giáo dục pháp luật cho NLĐ và người sử dụng LĐ trong các loại hình DN từ 2009-2012. Theo đó , Tổng LĐLĐVN Đứng đầu thực hiện Tiểu đề án 3: Tuyên truyền , phổ biến pháp luật LĐ , pháp luật CĐ và các quy định pháp luật liên đới cho NLĐ tại các DN tư doanh và DN FDI. Hiện Tổng LĐLĐVN đang triển khai thực hiện đề án với 5 nhiệm vụ trọng điểm. L.Nguyên lược ghi Linh Nguyên
.